{"id":730,"date":"2026-06-23T05:45:04","date_gmt":"2026-06-23T03:45:04","guid":{"rendered":"https:\/\/wp.dlaczegopodrozuje.pl\/?p=730"},"modified":"2026-08-17T08:36:58","modified_gmt":"2026-08-17T06:36:58","slug":"od-ile-de-bourbon-po-reunion","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/wp.dlaczegopodrozuje.pl\/?p=730","title":{"rendered":"Za\u0142o\u017cyciele Reunion \u2013 mi\u0119dzy histori\u0105 a legend\u0105"},"content":{"rendered":"\n<div class=\"wp-block-group has-custom-color-3-background-color has-background is-layout-flow wp-block-group-is-layout-flow\" style=\"border-top-left-radius:6px;border-top-right-radius:6px;border-bottom-left-radius:6px;border-bottom-right-radius:6px;margin-top:var(--wp--preset--spacing--20);margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--20);padding-top:var(--wp--preset--spacing--10);padding-right:var(--wp--preset--spacing--10);padding-bottom:var(--wp--preset--spacing--10);padding-left:var(--wp--preset--spacing--10)\">\n<p class=\"has-custom-color-3-background-color has-background wp-block-paragraph\" style=\"border-left-color:var(--wp--preset--color--accent);border-left-width:4px;margin-top:var(--wp--preset--spacing--10);margin-right:var(--wp--preset--spacing--10);margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--10);margin-left:var(--wp--preset--spacing--10);padding-left:var(--wp--preset--spacing--20)\">Podczas podr\u00f3\u017cy do Reunion, w kr\u00f3tkim czasie i w r\u00f3\u017cnych kontekstach, trzykrotnie spotykam si\u0119 z przywo\u0142aniem historii pierwszych kolonist\u00f3w na wyspie &#8211; &#8222;za\u0142o\u017cycieli&#8221; Reunion. <br><br>Szczeg\u00f3lnie podkre\u015blana jest pierwsza ucieczka w g\u00f3ry malgaskich s\u0142u\u017c\u0105cych \u2013 najprawdopodobniej b\u0119d\u0105cych w przymusowej zale\u017cno\u015bci od Francuz\u00f3w, a wi\u0119c de facto niewolnik\u00f3w. Pewne w\u0105tpliwo\u015bci dotycz\u0105ce ich statusu budzi fakt, \u017ce zbiedzy mogli p\u00f3\u017aniej powr\u00f3ci\u0107 do osady bez poniesienia kary. <br><br>Ucieczka ta, ju\u017c u pocz\u0105tk\u00f3w sta\u0142ego osadnictwa, zapocz\u0105tkowa\u0142a histori\u0119 marona\u017cu na wyspie i da\u0142a pocz\u0105tek <a href=\"https:\/\/wp.dlaczegopodrozuje.pl\/?p=2552\" data-type=\"post\" data-id=\"2552\">legendzie o \u201ekr\u00f3lestwie wolnych maron\u00f3w\u201d<\/a>, bo tak w\u0142a\u015bnie &#8211; maronami &#8211; nazywano zbieg\u0142ych niewolnik\u00f3w, kt\u00f3rzy szukali wolno\u015bci w niedost\u0119pnych g\u00f3rach.<br><br>Intryguj\u0105cym pozostaje, jak g\u0142\u0119boko nazwiska pierwszych kolonist\u00f3w, imiona legendarnych maron\u00f3w oraz nazwiska pierwszych os\u00f3b urodzonych na wyspie wry\u0142y si\u0119 w pami\u0119\u0107 historyczn\u0105 Reunion i jak cz\u0119sto s\u0105 przywo\u0142ywane r\u00f3wnie\u017c dzisiaj.<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" style=\"padding-top:var(--wp--preset--spacing--20);padding-bottom:var(--wp--preset--spacing--10)\">Pocz\u0105tki<\/h3>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-group has-global-padding is-layout-constrained wp-block-group-is-layout-constrained\">\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>1153 <\/strong>&#8211; Arabski geograf Al Idrissi sporz\u0105dzi\u0142 map\u0119 wyspy pod nazw\u0105 \u201e Dina Morgabin \u201d.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>1513 <\/strong>&#8211; Portugalczycy wyl\u0105dowali tam. Nawigator Pedro de Mascarenhas nada\u0142 nazw\u0119 archipelagowi Maskaren\u00f3w , sk\u0142adaj\u0105cemu si\u0119 z wysp Reunion, Mauritius i Rodrigues .<br><\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" style=\"padding-top:var(--wp--preset--spacing--20);padding-bottom:var(--wp--preset--spacing--10)\">Pierwsze osady w Saint-Paul<\/h3>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-group has-global-padding is-layout-constrained wp-block-group-is-layout-constrained\">\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>1638<\/strong> \u2013 francuski kapitan Salomon Goubert jako pierwszy formalnie og\u0142osi\u0142 wysp\u0119 Mascareigne posiad\u0142o\u015bci\u0105 Francji, ale nie za\u0142o\u017cono tam kolonii. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>1642<\/strong> \u2013 Jacques de Pronis Na zlecenie Compagnie de L&#8217;Orient Pronis za\u0142o\u017cy\u0142 koloni\u0119 Fort-Dauphin na Madagaskarze. P\u0142yn\u0105c na Madagaskar <strong>ponownie i oficjalnie przej\u0105\u0142 wysp\u0119 Mascareigne w imieniu kr\u00f3la Ludwika XIII<\/strong>. Wyspa nadal nosi\u0142a nazw\u0119 Mascareigne (lub Mascarin).  <\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-3a88641f wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:50%\">\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>1646<\/strong> \u2013 Pronis zes\u0142a\u0142 na wysp\u0119 Mascareigne dwunastu buntownik\u00f3w z Fort-Dauphin na Madagaskarze. Byli oni pierwszymi mieszka\u0144cami wyspy, cho\u0107 nie kolonistami w \u015bcis\u0142ym znaczeniu. Francuzi zbadali wysp\u0119, osiedlili si\u0119 w Tour des Roches i nazwali swoj\u0105 osad\u0119&nbsp;<em>Saint-Paul<\/em>&nbsp;.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>1649<\/strong> \u2013 nast\u0119pca Pronisa, \u00c9tienne de Flacourt, ponowi\u0142 akt obj\u0119cia wyspy Mascareigne w posiadanie i <strong>nada\u0142 jej now\u0105 nazw\u0119 \u201e\u00cele Bourbon\u201d<\/strong> na cze\u015b\u0107 dynastii Burbon\u00f3w. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>1654 <\/strong>&#8211; Flacourt wys\u0142a\u0142 o\u015bmiu Francuz\u00f3w i sze\u015bciu Madagaskarczyk\u00f3w, aby zaj\u0119li si\u0119 upraw\u0105 ro\u015blin, w tym tytoniu. <strong>Mieszkali oni na plantacji Saint-Paul do 1658 roku.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Flacourt stworzy\u0142 map\u0119 wyspy w oparciu o wskaz\u00f3wki 12 wygna\u0144c\u00f3w, kt\u00f3rzy dokonywali pomiar\u00f3w na wyspie w trakcie swojego pobytu tam w latach 1646\u20131649.<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:50%\">\n<figure class=\"wp-block-image aligncenter\" id=\"attachment_32479\" style=\"margin-top:0;margin-bottom:0\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.tco.re\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/ge-dd-2987-8415-1024x902.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-32479\"\/><figcaption class=\"wp-element-caption\"><em>Mapa Burbon\u00f3w opublikowana w Historii Wielkiej Wyspy Madagaskaru, 1661, \u00c9tienne de Flacourt (BnF).<\/em> <br><em>[ \u017ar\u00f3d\u0142o: <a href=\"https:\/\/www.tco.re\/zoom-sur-le-patrimoine-du-territoire-de-la-cote-ouest\/parcours-dinterpretation-ancres-et-canons-front-de-mer-de-saint-paul\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">strona Terytorium Zachodnie, Reunion<\/a> ]<\/em><\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" style=\"padding-top:var(--wp--preset--spacing--20);padding-bottom:var(--wp--preset--spacing--10)\">Pierwsi stali mieszka\u0144cy Burbon\u00f3w<\/h3>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-group has-global-padding is-layout-constrained wp-container-core-group-is-layout-f84f48f1 wp-block-group-is-layout-constrained\" style=\"padding-left:var(--wp--preset--spacing--20)\">\n<p class=\"wp-block-paragraph\" style=\"border-left-color:var(--wp--preset--color--accent);border-left-width:4px;margin-left:0;padding-top:var(--wp--preset--spacing--10);padding-right:0;padding-bottom:var(--wp--preset--spacing--10);padding-left:var(--wp--preset--spacing--20)\"><strong>1663<\/strong> \u2013 Od tego momentu datuje si\u0119 <strong>pocz\u0105tek sta\u0142ego osadnictwa na wyspie<\/strong>. Wtedy Louis Payen i drugi Francuz (prawdopodobnie Pierre Pau) przybyli na wysp\u0119 wraz z grup\u0105 10 Madagaskarczyk\u00f3w, w tym 3 nastoletnich dziewcz\u0105t. Po konflikcie w grupie, Malgasze uciekli w g\u00f3ry. Payen opu\u015bci\u0142 wysp\u0119 w 1665 roku.<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-group has-global-padding is-layout-constrained wp-container-core-group-is-layout-6bb52510 wp-block-group-is-layout-constrained\" style=\"margin-top:var(--wp--preset--spacing--10);margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--10)\">\n<figure data-wp-context=\"{&quot;imageId&quot;:&quot;6aaf2554c28a5&quot;}\" data-wp-interactive=\"core\/image\" data-wp-key=\"6aaf2554c28a5\" class=\"wp-block-image size-full wp-lightbox-container\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1536\" height=\"1024\" data-wp-class--hide=\"state.isContentHidden\" data-wp-class--show=\"state.isContentVisible\" data-wp-init=\"callbacks.setButtonStyles\" data-wp-on--click=\"actions.showLightbox\" data-wp-on--load=\"callbacks.setButtonStyles\" data-wp-on--pointerdown=\"actions.preloadImage\" data-wp-on--pointerenter=\"actions.preloadImageWithDelay\" data-wp-on--pointerleave=\"actions.cancelPreload\" data-wp-on-window--resize=\"callbacks.setButtonStyles\" src=\"https:\/\/wp.dlaczegopodrozuje.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/Pierwszi-osadnicy-Bourbon-ver-2-grafika.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-2687\" srcset=\"https:\/\/wp.dlaczegopodrozuje.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/Pierwszi-osadnicy-Bourbon-ver-2-grafika.png 1536w, https:\/\/wp.dlaczegopodrozuje.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/Pierwszi-osadnicy-Bourbon-ver-2-grafika-450x300.png 450w, https:\/\/wp.dlaczegopodrozuje.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/Pierwszi-osadnicy-Bourbon-ver-2-grafika-768x512.png 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 1536px) 100vw, 1536px\" \/><button\n\t\t\tclass=\"lightbox-trigger\"\n\t\t\ttype=\"button\"\n\t\t\taria-haspopup=\"dialog\"\n\t\t\tdata-wp-bind--aria-label=\"state.thisImage.triggerButtonAriaLabel\"\n\t\t\tdata-wp-init=\"callbacks.initTriggerButton\"\n\t\t\tdata-wp-on--click=\"actions.showLightbox\"\n\t\t\tdata-wp-style--right=\"state.thisImage.buttonRight\"\n\t\t\tdata-wp-style--top=\"state.thisImage.buttonTop\"\n\t\t>\n\t\t\t<svg xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" width=\"12\" height=\"12\" fill=\"none\" viewBox=\"0 0 12 12\">\n\t\t\t\t<path fill=\"#fff\" d=\"M2 0a2 2 0 0 0-2 2v2h1.5V2a.5.5 0 0 1 .5-.5h2V0H2Zm2 10.5H2a.5.5 0 0 1-.5-.5V8H0v2a2 2 0 0 0 2 2h2v-1.5ZM8 12v-1.5h2a.5.5 0 0 0 .5-.5V8H12v2a2 2 0 0 1-2 2H8Zm2-12a2 2 0 0 1 2 2v2h-1.5V2a.5.5 0 0 0-.5-.5H8V0h2Z\" \/>\n\t\t\t<\/svg>\n\t\t<\/button><\/figure>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-group has-base-background-color has-background is-layout-flow wp-block-group-is-layout-flow\">\n<p class=\"has-text-align-right has-custom-color-1-color has-text-color has-link-color wp-elements-1 wp-block-paragraph\" style=\"margin-top:0;margin-right:0;margin-bottom:0;margin-left:0;padding-top:0.5rem;padding-right:var(--wp--preset--spacing--10);padding-bottom:0.5rem;padding-left:var(--wp--preset--spacing--10);font-size:0.5rem\">Rycina pogl\u0105dowa, Wygenerowane przez AI<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-group has-global-padding is-layout-constrained wp-block-group-is-layout-constrained\">\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>1665<\/strong> &#8211; przybywa 20 francuskich osadnik\u00f3w pod wodz\u0105 <strong>\u00c9tienne&#8217;a Regnault, kt\u00f3ry sta\u0142 si\u0119 pierwszym oficjalnym komendantem wyspy<\/strong>. Regnault doprowadzi\u0142 do do\u0142\u0105czenia poprzednich uciekinier\u00f3w do swoich osadnik\u00f3w w Tour des Roches. To w\u0142a\u015bnie tam urodzi\u0142y si\u0119 pierwsze kreolskie dzieci (Estienne Pau, syn Pierre&#8217;a Pau i Anne Billard, oraz Estienne Bellon, syn Jeana Bellona i Antoinette Arnaud),<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>1668 <\/strong>&#8211; <strong>Anne Mousse<\/strong> by\u0142a pierwsz\u0105 kobiet\u0105 urodzon\u0105 na wyspie. Jej rodzice, pochodz\u0105cy z Madagaskaru, mogli przyby\u0107 w 1663 roku, ale nie ma sposobu, aby to potwierdzi\u0107. Od niej pochodzi wielu mieszka\u0144c\u00f3w Reunionu i nazywana jest <strong>\u201ebabci\u0105 mieszka\u0144c\u00f3w Reunionu\u201d<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>1674 <\/strong>&#8211; <a href=\"https:\/\/wp.dlaczegopodrozuje.pl\/?p=2727\" data-type=\"post\" data-id=\"2727\">&#8222;konstytucja&#8221; Reunion<\/a>, rozporz\u0105dzenie Jakuba de La Haye, kr\u00f3lewskiego gubernatora francuskich posiad\u0142o\u015bci, to pierwsze spisane zasady administrowania wysp\u0105.<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Intryguj\u0105cym pozostaje, jak g\u0142\u0119boko nazwiska pierwszych kolonist\u00f3w, imiona legendarnych maron\u00f3w oraz nazwiska pierwszych os\u00f3b urodzonych na wyspie wry\u0142y si\u0119 w pami\u0119\u0107 historyczn\u0105 Reunion i jak cz\u0119sto s\u0105 przywo\u0142ywane r\u00f3wnie\u017c dzisiaj.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2553,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"wpis-miejsce","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[637],"tags":[75,86,53],"slide":[],"zagadnienie":[634],"class_list":["post-730","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-historia-reunion","tag-historia","tag-os-czasu","tag-reunion","zagadnienie-kolonializm-francuski"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/wp.dlaczegopodrozuje.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/730","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/wp.dlaczegopodrozuje.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/wp.dlaczegopodrozuje.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wp.dlaczegopodrozuje.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wp.dlaczegopodrozuje.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=730"}],"version-history":[{"count":39,"href":"https:\/\/wp.dlaczegopodrozuje.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/730\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4276,"href":"https:\/\/wp.dlaczegopodrozuje.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/730\/revisions\/4276"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wp.dlaczegopodrozuje.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/2553"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/wp.dlaczegopodrozuje.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=730"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/wp.dlaczegopodrozuje.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=730"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/wp.dlaczegopodrozuje.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=730"},{"taxonomy":"slide","embeddable":true,"href":"https:\/\/wp.dlaczegopodrozuje.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fslide&post=730"},{"taxonomy":"zagadnienie","embeddable":true,"href":"https:\/\/wp.dlaczegopodrozuje.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fzagadnienie&post=730"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}