{"id":2654,"date":"2026-07-30T08:17:12","date_gmt":"2026-07-30T06:17:12","guid":{"rendered":"https:\/\/wp.dlaczegopodrozuje.pl\/?post_type=temat&#038;p=2654"},"modified":"2026-08-15T08:32:28","modified_gmt":"2026-08-15T06:32:28","slug":"kosciol-anglikanski-wspieral-handel-niewolnikami","status":"publish","type":"temat","link":"https:\/\/wp.dlaczegopodrozuje.pl\/?temat=kosciol-anglikanski-wspieral-handel-niewolnikami","title":{"rendered":"Ko\u015bci\u00f3\u0142 anglika\u0144ski wspiera\u0142 handel niewolnikami"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>W 2024 r. warto\u015b\u0107 funduszu wieczystego <\/strong>Ko\u015bcio\u0142a Anglika\u0144skiego wynosi\u0142a nieco <strong>ponad 11 mld funt\u00f3w brytyjskich<\/strong>. Szacuje si\u0119, \u017ce nawet 1,4 miliarda funt\u00f3w tego maj\u0105tku &#8211; liczone w aktualnych warto\u015bciach pieni\u0105dza i bez uwzgl\u0119dnienia potencjalnych zysk\u00f3w &#8211; pochodzi\u0142o, historycznie rzecz ujmuj\u0105c, z zysk\u00f3w z handlu niewolnikami.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W 2019 r. <a href=\"https:\/\/www.churchofengland.org\/\">Ko\u015bci\u00f3\u0142 anglika\u0144ski<\/a>, a konkretnie Komisarze Ko\u015bcio\u0142a (Church Commissioners for England) na wniosek Komitet Audytu i Ryzyka (Audit and Risk Committee) rozpocz\u0119li badania \u017ar\u00f3de\u0142 pochodzenia swoich obecnych funduszy. Sk\u0142oni\u0142a ich do tego narastaj\u0105ca \u015bwiadomo\u015b\u0107 roli jak\u0105 ekonomia transatlantyckiego handlu niewolnikami odegra\u0142a w budowie dzisiejszej pot\u0119gi finansowej ko\u015bcio\u0142a.<\/p>\n\n\n\n<figure data-wp-context=\"{&quot;galleryId&quot;:&quot;6aafcab039a3c&quot;}\" data-wp-interactive=\"core\/gallery\" class=\"wp-block-gallery has-nested-images columns-default wp-block-gallery-1 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex\">\n<figure data-wp-context=\"{&quot;imageId&quot;:&quot;6aafcab03c022&quot;}\" data-wp-interactive=\"core\/image\" data-wp-key=\"6aafcab03c022\" class=\"wp-block-image size-large wp-lightbox-container\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"527\" height=\"920\" data-wp-class--hide=\"state.isContentHidden\" data-wp-class--show=\"state.isContentVisible\" data-wp-init=\"callbacks.setButtonStyles\" data-wp-on--click=\"actions.showLightbox\" data-wp-on--load=\"callbacks.setButtonStyles\" data-wp-on--pointerdown=\"actions.preloadImage\" data-wp-on--pointerenter=\"actions.preloadImageWithDelay\" data-wp-on--pointerleave=\"actions.cancelPreload\" data-wp-on-window--resize=\"callbacks.setButtonStyles\" data-id=\"2408\" src=\"https:\/\/wp.dlaczegopodrozuje.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/07\/Zrzut-ekranu-2026-07-23-160357.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-2408\" srcset=\"https:\/\/wp.dlaczegopodrozuje.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/07\/Zrzut-ekranu-2026-07-23-160357.png 527w, https:\/\/wp.dlaczegopodrozuje.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/07\/Zrzut-ekranu-2026-07-23-160357-258x450.png 258w\" sizes=\"auto, (max-width: 527px) 100vw, 527px\" \/><button\n\t\t\tclass=\"lightbox-trigger\"\n\t\t\ttype=\"button\"\n\t\t\taria-haspopup=\"dialog\"\n\t\t\tdata-wp-bind--aria-label=\"state.thisImage.triggerButtonAriaLabel\"\n\t\t\tdata-wp-init=\"callbacks.initTriggerButton\"\n\t\t\tdata-wp-on--click=\"actions.showLightbox\"\n\t\t\tdata-wp-style--right=\"state.thisImage.buttonRight\"\n\t\t\tdata-wp-style--top=\"state.thisImage.buttonTop\"\n\t\t>\n\t\t\t<svg xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" width=\"12\" height=\"12\" fill=\"none\" viewBox=\"0 0 12 12\">\n\t\t\t\t<path fill=\"#fff\" d=\"M2 0a2 2 0 0 0-2 2v2h1.5V2a.5.5 0 0 1 .5-.5h2V0H2Zm2 10.5H2a.5.5 0 0 1-.5-.5V8H0v2a2 2 0 0 0 2 2h2v-1.5ZM8 12v-1.5h2a.5.5 0 0 0 .5-.5V8H12v2a2 2 0 0 1-2 2H8Zm2-12a2 2 0 0 1 2 2v2h-1.5V2a.5.5 0 0 0-.5-.5H8V0h2Z\" \/>\n\t\t\t<\/svg>\n\t\t<\/button><\/figure>\n\n\n\n<figure data-wp-context=\"{&quot;imageId&quot;:&quot;6aafcab03c510&quot;}\" data-wp-interactive=\"core\/image\" data-wp-key=\"6aafcab03c510\" class=\"wp-block-image size-large wp-lightbox-container\"><img decoding=\"async\" data-wp-class--hide=\"state.isContentHidden\" data-wp-class--show=\"state.isContentVisible\" data-wp-init=\"callbacks.setButtonStyles\" data-wp-on--click=\"actions.showLightbox\" data-wp-on--load=\"callbacks.setButtonStyles\" data-wp-on--pointerdown=\"actions.preloadImage\" data-wp-on--pointerenter=\"actions.preloadImageWithDelay\" data-wp-on--pointerleave=\"actions.cancelPreload\" data-wp-on-window--resize=\"callbacks.setButtonStyles\" data-id=\"2407\" src=\"https:\/\/wp.dlaczegopodrozuje.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/07\/Zrzut-ekranu-2026-07-23-155859.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-2407\"\/><button\n\t\t\tclass=\"lightbox-trigger\"\n\t\t\ttype=\"button\"\n\t\t\taria-haspopup=\"dialog\"\n\t\t\tdata-wp-bind--aria-label=\"state.thisImage.triggerButtonAriaLabel\"\n\t\t\tdata-wp-init=\"callbacks.initTriggerButton\"\n\t\t\tdata-wp-on--click=\"actions.showLightbox\"\n\t\t\tdata-wp-style--right=\"state.thisImage.buttonRight\"\n\t\t\tdata-wp-style--top=\"state.thisImage.buttonTop\"\n\t\t>\n\t\t\t<svg xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" width=\"12\" height=\"12\" fill=\"none\" viewBox=\"0 0 12 12\">\n\t\t\t\t<path fill=\"#fff\" d=\"M2 0a2 2 0 0 0-2 2v2h1.5V2a.5.5 0 0 1 .5-.5h2V0H2Zm2 10.5H2a.5.5 0 0 1-.5-.5V8H0v2a2 2 0 0 0 2 2h2v-1.5ZM8 12v-1.5h2a.5.5 0 0 0 .5-.5V8H12v2a2 2 0 0 1-2 2H8Zm2-12a2 2 0 0 1 2 2v2h-1.5V2a.5.5 0 0 0-.5-.5H8V0h2Z\" \/>\n\t\t\t<\/svg>\n\t\t<\/button><\/figure>\n\n\n\n<figure data-wp-context=\"{&quot;imageId&quot;:&quot;6aafcab03c8fd&quot;}\" data-wp-interactive=\"core\/image\" data-wp-key=\"6aafcab03c8fd\" class=\"wp-block-image size-large wp-lightbox-container\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"686\" height=\"1078\" data-wp-class--hide=\"state.isContentHidden\" data-wp-class--show=\"state.isContentVisible\" data-wp-init=\"callbacks.setButtonStyles\" data-wp-on--click=\"actions.showLightbox\" data-wp-on--load=\"callbacks.setButtonStyles\" data-wp-on--pointerdown=\"actions.preloadImage\" data-wp-on--pointerenter=\"actions.preloadImageWithDelay\" data-wp-on--pointerleave=\"actions.cancelPreload\" data-wp-on-window--resize=\"callbacks.setButtonStyles\" data-id=\"2406\" src=\"https:\/\/wp.dlaczegopodrozuje.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/07\/Zrzut-ekranu-2026-07-23-155358.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-2406\" srcset=\"https:\/\/wp.dlaczegopodrozuje.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/07\/Zrzut-ekranu-2026-07-23-155358.png 686w, https:\/\/wp.dlaczegopodrozuje.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/07\/Zrzut-ekranu-2026-07-23-155358-286x450.png 286w\" sizes=\"auto, (max-width: 686px) 100vw, 686px\" \/><button\n\t\t\tclass=\"lightbox-trigger\"\n\t\t\ttype=\"button\"\n\t\t\taria-haspopup=\"dialog\"\n\t\t\tdata-wp-bind--aria-label=\"state.thisImage.triggerButtonAriaLabel\"\n\t\t\tdata-wp-init=\"callbacks.initTriggerButton\"\n\t\t\tdata-wp-on--click=\"actions.showLightbox\"\n\t\t\tdata-wp-style--right=\"state.thisImage.buttonRight\"\n\t\t\tdata-wp-style--top=\"state.thisImage.buttonTop\"\n\t\t>\n\t\t\t<svg xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" width=\"12\" height=\"12\" fill=\"none\" viewBox=\"0 0 12 12\">\n\t\t\t\t<path fill=\"#fff\" d=\"M2 0a2 2 0 0 0-2 2v2h1.5V2a.5.5 0 0 1 .5-.5h2V0H2Zm2 10.5H2a.5.5 0 0 1-.5-.5V8H0v2a2 2 0 0 0 2 2h2v-1.5ZM8 12v-1.5h2a.5.5 0 0 0 .5-.5V8H12v2a2 2 0 0 1-2 2H8Zm2-12a2 2 0 0 1 2 2v2h-1.5V2a.5.5 0 0 0-.5-.5H8V0h2Z\" \/>\n\t\t\t<\/svg>\n\t\t<\/button><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><a href=\"https:\/\/www.churchofengland.org\/sites\/default\/files\/2023-01\/church-commissioners-for-england-research-into-historic-links-to-transatlantic-chattel-slavery-report.pdf\">W opublikowanym w 2023 r. raporcie <\/a>przyznano, \u017ce w XVIII wieku znaczna cz\u0119\u015b\u0107 aktyw\u00f3w <strong>Queen Anne&#8217;s Bounty<\/strong>, \u00f3wczesnego poprzednika tego funduszu, zosta\u0142a ulokowana w firmie <strong>South Sea Company <\/strong>zajmuj\u0105cej si\u0119 w owym okresie wy\u0142\u0105cznie handlem niewolnikami. Sp\u00f3\u0142ka posiada\u0142a monopol (tzw. asiento) na dostarczanie zniewolonych Afrykan\u00f3w do kolonii hiszpa\u0144skich w Ameryce. W latach 1714\u20131739 przedsi\u0119biorstwo przewioz\u0142o oko\u0142o 34 tys. niewolnik\u00f3w podczas co najmniej 96 rejs\u00f3w. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Wed\u0142ug raportu Church Commissioners, do 1777 r. Queen Anne&#8217;s Bounty posiada\u0142 inwestycje w South Sea Company o warto\u015bci <strong>406 942 funt\u00f3w<\/strong> (w \u00f3wczesnej walucie, co &#8211; budz\u0105c wiele kontrowersji &#8211; jest przeliczane na warto\u015b\u0107 od 700 mln do 1,4 mld w obecnej walucie).<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W wyniku ujawnienia tych powi\u0105za\u0144 Ko\u015bci\u00f3\u0142 Anglika\u0144ski zapowiedzia\u0142 w 2023 roku stworzenie funduszu wieczystego inwestuj\u0105cego z my\u015bl\u0105 o oddzia\u0142ywaniu spo\u0142ecznym (<em><strong>impact investment endowment fund<\/strong><\/em>) i przeznaczeniu na ten cel <strong>100 mln funt\u00f3w na przestrzeni 9 lat<\/strong>. W tym samy okresie, tj. od 2023 do 2031, na bie\u017c\u0105c\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 Ko\u015bcio\u0142a Anglii planowane jest przeznaczenie kwoty 3,6 mld funt\u00f3w. Oznacza to, \u017ce na nowy fundusz przekazanych ma by\u0107 ok 3% warto\u015bci \u015brodk\u00f3w przekazywanych na rzecz ko\u015bcio\u0142a.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Powo\u0142ano <strong>Projekt Spire<\/strong> (Healing, Repair and Justice), kt\u00f3rego celem &#8211; w ramach swego rodzaju zado\u015b\u0107uczynienia &#8211;  jest uruchomienie specjalnego funduszu. W po\u0142owie 2026 r. sytuacja wygl\u0105da\u0142a tak, \u017ce fundusz nie zosta\u0142 jeszcze zasilony \u017cadnymi \u015brodkami. Projekt budzi zasadniczo dwie kluczowe kontrowersje:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">&#8211; przeznaczenie 100 mln funt\u00f3w na dzia\u0142ania z zakresu \u201ehealing, repair and justice\u201d jest <strong>niezgodne z brytyjskim prawem reguluj\u0105cym dzia\u0142alno\u015b\u0107 organizacji charytatywnych<\/strong>. Pierwotny maj\u0105tek Ko\u015bcio\u0142a zosta\u0142 przekazany z przeznaczeniem na finansowanie dzia\u0142alno\u015bci parafialnej oraz utrzymanie budynk\u00f3w ko\u015bcielnych. Przekierowanie tych \u015brodk\u00f3w na inne cele \u2013 w sytuacji, gdy wiele lokalnych parafii zmaga si\u0119 z trudno\u015bciami finansowymi i ryzykiem zamkni\u0119cia \u2013 narusza podstawowe obowi\u0105zki powiernicze Church Commissioners.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">&#8211; powa\u017cne <strong>b\u0142\u0119dy metodologiczne bada\u0144 <\/strong>wskazuj\u0105cych na powi\u0105zania funduszu Queen Anne\u2019s Bounty z South Sea Company, sp\u00f3\u0142k\u0105 silnie zaanga\u017cowan\u0105 w transatlantycki handel niewolnikami. Krytycy programu, w tym historycy i parlamentarzy\u015bci, twierdz\u0105, \u017ce Ko\u015bci\u00f3\u0142 b\u0142\u0119dnie uto\u017csami\u0142 rz\u0105dowe papiery d\u0142u\u017cne emitowane przez South Sea Company (South Sea Annuities) z bezpo\u015brednimi, znacz\u0105cymi zyskami osi\u0105ganymi przez t\u0119 sp\u00f3\u0142k\u0119 z handlu niewolnikami. By\u0142a to <strong>inwestycja w rz\u0105dowe papiery warto\u015bciowe, a nie w sam\u0105 sp\u00f3\u0142k\u0119 <\/strong>South Sea Company.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W 2024 r. warto\u015b\u0107 funduszu wieczystego Ko\u015bcio\u0142a Anglika\u0144skiego wynosi\u0142a nieco ponad 11 mld funt\u00f3w brytyjskich. Szacuje si\u0119, \u017ce nawet 1,4 miliarda funt\u00f3w tego maj\u0105tku &#8211; liczone w aktualnych warto\u015bciach pieni\u0105dza i bez uwzgl\u0119dnienia potencjalnych zysk\u00f3w &#8211; pochodzi\u0142o, historycznie rzecz ujmuj\u0105c, z zysk\u00f3w z handlu niewolnikami. W 2019 r. Ko\u015bci\u00f3\u0142 anglika\u0144ski, a konkretnie Komisarze Ko\u015bcio\u0142a (Church [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"featured_media":2407,"menu_order":0,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false},"categories":[],"tags":[],"slide":[639],"zagadnienie":[127],"znacznik":[135,131],"class_list":["post-2654","temat","type-temat","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","slide-tematy-polecamy","zagadnienie-handel-niewolnikami","znacznik-kolonie-hiszpanskie","znacznik-kosciol"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/wp.dlaczegopodrozuje.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/temat\/2654","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/wp.dlaczegopodrozuje.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/temat"}],"about":[{"href":"https:\/\/wp.dlaczegopodrozuje.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/temat"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wp.dlaczegopodrozuje.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/2407"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/wp.dlaczegopodrozuje.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2654"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/wp.dlaczegopodrozuje.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2654"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/wp.dlaczegopodrozuje.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2654"},{"taxonomy":"slide","embeddable":true,"href":"https:\/\/wp.dlaczegopodrozuje.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fslide&post=2654"},{"taxonomy":"zagadnienie","embeddable":true,"href":"https:\/\/wp.dlaczegopodrozuje.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fzagadnienie&post=2654"},{"taxonomy":"znacznik","embeddable":true,"href":"https:\/\/wp.dlaczegopodrozuje.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fznacznik&post=2654"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}